HSRP नंबर प्लेट शेवटची संधि : अन्यथा १०,००० रुपये दंड!
हाय-सिक्युरिटी रजिस्ट्रेशन प्लेट (HSRP) नसेल तर मोठा दंड भरावा लागू शकतो. तुमच्या वाहनासाठी ही विशेष नंबर प्लेट अनिवार्य आहे का? त्यासाठी किती खर्च येईल आणि अर्ज करण्याची शेवटची तारीख काय आहे? याबद्दल सविस्तर माहिती जाणून घेऊया.
HSRP म्हणजे काय?
हाय-सिक्युरिटी रजिस्ट्रेशन प्लेट (High-Security Registration Plate) म्हणजेच HSRP ही एक विशेष प्रकारची नंबर प्लेट आहे. साध्या नंबर प्लेटच्या तुलनेत ही अधिक सुरक्षित असते, कारण यात अनेक सुरक्षा वैशिष्ट्ये (Security Features) समाविष्ट आहेत.
HSRP ची वैशिष्ट्ये:
- क्रोमियम-आधारित होलोग्राम: प्लेटच्या डाव्या बाजूला ‘IND’ असे लिहिलेले होलोग्राम.
- लेझर एनक्रिप्शन (Laser Engraving): प्रत्येक प्लेटवर एक युनिक 10 अंकी लेझर कोड असतो, ज्यामुळे वाहनाची ओळख पटवणे सोपे होते.
- स्नॅप लॉक (Snap Lock): ही प्लेट वाहनावर एकदा बसवल्यानंतर ती सहज काढता येत नाही. काढण्याचा प्रयत्न केल्यास ती तुटते.
- थर्ड रजिस्ट्रेशन मार्क (Third Registration Mark): वाहनाच्या विंडस्क्रीनवर (Windscreen) एक विशेष स्टिकर लावले जाते, ज्यात नोंदणी आणि इंधनाचा तपशील असतो.
या सुरक्षा फीचर्समुळे वाहन चोरीला गेल्यास किंवा गैरकृत्यांसाठी वापरले गेल्यास ते त्वरित शोधण्यास मदत होते.
कोणत्या वाहनांना HSRP प्लेटची गरज आहे?
जर तुमचे वाहन १ एप्रिल २०१९ पूर्वी (Before April 1, 2019) नोंदणीकृत असेल, तर त्याला HSRP नंबर प्लेट बसवणे बंधनकारक आहे. यामध्ये दुचाकी (Two-Wheelers), चारचाकी (Four-Wheelers), ट्रक आणि रिक्षा (Auto-Rickshaws) अशा सर्व प्रकारच्या जुन्या वाहनांचा समावेश आहे.
लक्षात ठेवा: जर तुमची गाडी १ एप्रिल २०१९ नंतर ची असेल, तर तुम्हाला वेगळी HSRP प्लेट बसवायची गरज नाही. कारण अशा सर्व नवीन वाहनांवर कंपनीकडूनच (Factory-Fitted) HSRP प्लेट बसवून मिळते.
HSRP प्लेट अर्ज करण्याची शेवटची तारीख (Last Date) काय?
महाराष्ट्र परिवहन विभागाने (Maharashtra Transport Department) जुन्या वाहनांना HSRP प्लेट्स बसवण्यासाठी वारंवार मुदतवाढ दिली आहे. सध्या उपलब्ध असलेल्या माहितीनुसार, HSRP प्लेट्स बसवण्याची शेवटची अंतिम तारीख ३० नोव्हेंबर २०२५ (30th November 2025) आहे.
महत्वाचे: या तारखेनंतर HSRP प्लेट नसलेल्या वाहनांवर कठोर दंडात्मक कारवाईला सुरुवात होण्याची शक्यता आहे.
HSRP प्लेट नसेल तर किती दंड भरावा लागेल? (Fine)
जर तुमच्या जुन्या वाहनावर अंतिम मुदतीनंतरही HSRP प्लेट नसेल, तर तुम्हाला मोठा दंड भरावा लागू शकतो.
- पहिल्या गुन्ह्यासाठी (First Offence): ₹ ५,०००/- पर्यंत दंड.
- पुन्हा आढळल्यास (Repeat Offence): ₹ १०,०००/- पर्यंत दंड.
हा दंड तुमच्या खिशाला मोठी कात्री लावू शकतो, त्यामुळे त्वरित अर्ज करून HSRP प्लेट बसवून घेणे अत्यंत आवश्यक आहे.
महाराष्ट्रात HSRP प्लेटचा अंदाजित खर्च किती आहे? (Cost)
महाराष्ट्रामध्ये HSRP प्लेट्सचा खर्च वाहनाच्या प्रकारानुसार वेगवेगळा आहे. यात वस्तू व सेवा कराचा (GST) समावेश असतो.
| वाहनाचा प्रकार | अंदाजित खर्च (GST सह) |
| मोटरसायकल आणि स्कूटर (दुचाकी) | ₹ ५३१/- |
| ऑटोरिक्षा (तीन चाकी) | ₹ ५९०/- |
| कार आणि मोठी वाहने (चारचाकी) | ₹ ८७९/- |
टीप: हे दर आरटीओ (RTO) ने निश्चित केलेल्या अधिकृत दरपत्रकानुसार आहेत. यात कोणत्याही अतिरिक्त होम डिलिव्हरी शुल्काचा समावेश नाही.
HSRP प्लेटसाठी अर्ज कसा करावा?
HSRP प्लेटसाठी अर्ज करण्याची प्रक्रिया पूर्णपणे ऑनलाइन आहे. तुम्हाला अधिकृत वेबसाइटवर जाऊन खालील टप्पे पूर्ण करावे लागतील:
- अधिकृत पोर्टलवर भेट द्या: केंद्र शासनाच्या किंवा महाराष्ट्राच्या परिवहन विभागाच्या अधिकृत HSRP पोर्टलवर (उदा. Book My HSRP) जा.
- वाहनाचा तपशील भरा: तुमच्या वाहनाचा नोंदणी क्रमांक (Registration Number), चेसीस क्रमांक (Chassis Number) आणि इंजिन क्रमांक (Engine Number) भरा.
- HSRP पर्याय निवडा: ‘HSRP Plate & Color Sticker’ हा पर्याय निवडा.
- डीलर निवडा: तुम्हाला ज्या ठिकाणी प्लेट बसवून घ्यायची आहे, तो डीलर (Dealer) किंवा फिटमेंट सेंटर (Fitment Centre) निवडा.
- वेळ निश्चित करा: प्लेट बसवण्यासाठी सोयीस्कर वेळ (Appointment Slot) निश्चित करा.
- शुल्क भरा: ऑनलाइन पेमेंट (Online Payment) करून अर्ज पूर्ण करा.
- प्लेट बसवा: निश्चित केलेल्या वेळी डीलरकडे जाऊन HSRP प्लेट बसवून घ्या.
